(r, rt) röntgen ışınları

Bakınız: X-ray

X-ışınları, yüksek hızda hareket eden elektronlar özellikle ağır metaller gibi değişik bazı maddelere çarptıklarında oluşan kısa dalga boylu (yaklaşık 0.01 ile 10 nm arasında) ya da (dalga mekaniğinde) eşdeğer miktardaki elektromanyetik titreşimlerdir. Genellikle bir Coolidge tüpünden yüksek voltajlı bir akım geçirilmesiyle elde edilirler. Çoğu maddeye belli ölçülerde, bazılarına diğerlerine olduğundan çok daha kolayca nüfuz edebildikleri gibi fotoğrafik bir tabakayı etkileyebilirler. Bu özellikleri onların vücudun değişik kısımlarının radyograflarının çekilmesinde, böylece de kırıkların ve yabancı maddelerin veya vücuda belli bir amaçla yerleştirilmiş ışın geçirmez elemanların yer ve konumlarının belirlenmesinde kullanılmasını olanaklı kılar. Belli bazı maddelerin ışıldamalarına neden olma özellikleri, kalp, mide, ince bağırsaklar gibi bir takım organların hareketlerinin, büyüklük ve biçimlerinin gözlemlebildiği floroskopiyi mümkün kılar. Sahip oldukları yüksek düzeydeki enerji sebebiyle, yaydıkları gerek birincil ve gerekse ikincil fotoelektronlar yoluyla geçtikleri dokuyu güçlü bir şekilde iyonize ederler. Bu etkileri sayesinde bazı patalojik durumların tedavisinde kullanılırlar. Daha önce roentgen ışınları olarak bilinirlerdi.