soluk borusunun ön kısmında, cildin arkasında yer alan, sağlı sollu iki lobdan oluşan, kana tiroksin adlı hormon salgılayan bir bez EnSuper
Endokrin sistemin en büyük bezi; tiroid bezidir. Kelebek şeklinde olup, boynun ön kısmında yerleşmiştir. Yaklaşık 15-25 gram ağırlığında, kırmızımsı-kahverengi renkte bir organdır. ADMiN
Boyun ön bölgesinde, C5-T1 vertebralar seviyesinde, trakea'nın önünde ve her iki yanında, larinks'in alt kısmından başlar. İnferior tiroid arter seviyesine kadar uzanır. Pretrakeal fasya içinde yer alır. Sternothyroid kas ve sternohyoid kasların arkasında, karotis kılıfı ve juguler venler ile komşuluk yapar. ADMiN
Sağ lob (lobus dexter) ve sol lob (lobus sinister) olmak üzere iki lobdan oluşur. Her iki lob, isthmus ile birleşir. İsthmus, genellikle 2-4. trakeal kıkırdak seviyesinde olup, genişliği yaklaşık 1-2 cmdir. Bazen lobus pyramidalis adı verilen bir embriyolojik kalıntı bulunabilir. ADMiN
Tiroid bezinin komşulukları:Önde; Sternothyroid, sternohyoid, omohyoid kaslarArkada; Trakea, özefagus, rekürren laringeal sinirLateralde; Karotis kılıfı (ve içindeki a. carotis communis, v. jugularis interna, n. vagus)Üstte; Larinks, krikoid kıkırdakAltta; Trakea ADMiN
Tiroid bezinin arterleri: Arteria thyroidea superior; Üst kutup kısmını besler.Arteria thyroidea inferior; Alt kutup kısmını besler.Arteria thyroidea ima (varsa); İsthmus kısmını besler. ADMiN
Tiroid bezinin venleri:Vena thyroidea superior (Vena jugularis interna'ya dökülür)Vena thyroidea media (Vena jugularis interna'ya dökülür, varyasyon)Vena thyroidea inferior (Vena brachiocephalica'ya dökülür) ADMiN
Tiroid bezinin lenfi:Prelaringeal lenf nodları (nodi lymphoidei praelaryngeales)Pretrakeal lenf nodları (nodi lymphoidei pretracheales)Paratrakeal lenf nodları (nodi lymphoidei paratracheales)Derin servikal lenf nodları (nodi lymphoidei cervicales profundi) ADMiN
Tiroid bezinin innervasyonu:Tiroid bezi, esas olarak otonom sinir sistemi tarafından innerve edilir.Bezin damarları boyunca ilerleyen sempatik lifler, ganglion cervicale superius, medium ve inferius'tan köken alarak plexus thyroideus'u oluşturur ve tiroid foliküllerine, damarlara ve düz kaslara dağılır. Bu sempatik lifler, tiroid hormonu sentezini doğrudan başlatmasa da kan akımını ve hormon salınımını modüle ederek bezin aktivitesini etkiler.Parasempatik innervasyon ise nervus vagus'un dalları (özellikle nervus laryngeus recurrens ve nervus laryngeus superior) aracılığıyla sağlanır ve bu lifler daha çok bezin damarları ve bağ dokusu üzerinde etkili olur.Klinik açıdan önemli olan nokta, tiroid cerrahisi sırasında nervus laryngeus recurrens ve ramus externus nervi laryngei superioris'in bezle yakın komşuluğudur. Bu sinirlerin hasarı ses kısıklığı ve ses bozukluklarına yol açabilir. ADMiN
Tiroid bezi, histolojik olarak follikül adı verilen ve tiroid hormonu (T3, T4) üreten yapısal birimlerden oluşur. Bu foliküllerin duvarını tek katlı kübik epitel hücreleri (folikül epitel hücreleri) döşer. Folikül lümeninde kolloid adı verilen, depolanmış tiroglobulin bulunur. Ayrıca folikül epitel hücreleri arasında yerleşmiş olan parafolliküler C hücreleri, tiroid hormonu üretiminden bağımsız olarak kalsitonin salgılar ve kalsiyum metabolizmasının düzenlenmesinde rol oynar. ADMiN
Tiroid bezi, embriyolojik olarak endoderm kökenlidir. Gelişim sürecinde ilk olarak dil kökündeki foramen caecum'dan göç eder ve tiroglossal duktus boyunca aşağı doğru inerek 7. haftada normal pozisyonuna ulaşır. Göç sürecinde tiroglossal duktusun kalıntıları kalabilir ve bu kalıntılar klinik olarak tiroglossal kist veya tiroglossal fistül şeklinde karşımıza çıkabilir. ADMiN
Tiroid bezi, folikül epitel hücrelerinde iyot tutulumu ve tiroglobulin sentezi yoluyla tiroksin (T4) ve triiyodotironin (T3) hormonlarını üretir. Bu hormonlar kana salındıktan sonra büyük ölçüde taşıyıcı proteinlere (özellikle TBG) bağlanarak taşınır ve hedef dokularda hücre içine girerek nükleer reseptörlere bağlanıp gen ifadesini düzenler. ADMiN
Tiroid bezi, iki tiroid hormonu triiodotironin (T3) ve tiroksin (T4) yapar. T3 aktif hormondur ve T4'den yapılır. ADMiN
Tiroid hormonları, bazal metabolizma hızını artırarak vücut ısısı üretimini (termojenez), oksijen tüketimini ve enerji metabolizmasını etkiler. Ayrıca büyüme ve gelişme, özellikle santral sinir sistemi gelişimi ile kemik olgunlaşması üzerinde kritik rol oynar. ADMiN
Tiroid hormonlarının sentezi, hipotalamustan salgılanan TRH ve hipofiz ön lobundan salgılanan TSH tarafından negatif geri bildirim mekanizmasıyla düzenlenir. TSH, tiroid bezinde hormon sentezini ve bezin büyümesini uyarır. ADMiN
Tiroid bezinin parafoliküler (C) hücrelerinden salgılanan kalsitonin ise kalsiyum homeostazında rol alarak kan kalsiyum düzeyini düşürücü yönde etki eder. ADMiN
Tiroid bezi, fonksiyonel ve yapısal bozukluklar açısından oldukça zengin bir patoloji yelpazesine sahiptir.Fonksiyonel bozukluklar arasında hormon fazlalığıyla seyreden hipertiroidi (en sık Graves hastalığı, toksik multinodüler guatr ve toksik adenom) ve hormon eksikliğiyle seyreden hipotiroidi (en sık Hashimoto tiroiditi, iyot eksikliği ve cerrahi/radyasyon sonrası) yer alır.Yapısal bozukluklar ise guatr (diffüz veya nodüler), tiroiditler (Hashimoto, subakut granülomatöz, lenfositik), benign nodüller (foliküler adenom) ve malign tümörler (en sık papiller karsinom, ardından foliküler tiroid karsinomu, medüller karsinom ve anaplastik karsinom) şeklinde sıralanabilir. ADMiN
Tanı Tiroid patolojilerinin tanısında tiroid fonksiyon testleri (TSH, sT3, sT4), otoantikorlar (anti-TPO, anti-TG, TSH reseptör antikoru), ultrasonografi ve şüpheli nodüllerde ince iğne aspirasyon biyopsisi (İİAB) kullanılır. Tiroglobülin takibi diferansiye karsinomlarda nüks açısından, kalsitonin ise medüller karsinomda önem taşır. ADMiN
TedaviTiroid patolojilerinin tedavi seçenekleri arasında antitiroid ilaçlar (metimazol, propiltiyourasil), radyoaktif iyot (I-131), cerrahi (tiroidektomi) ve hormon replasmanı (levotiroksin) yer alır. ADMiN
