göğüs ön duvarının ortasında bulunan uzun, yassı kemik

Sternum (iman tahtası, göğüs kemiği), göğüs ön duvarının ortasında yer alan, yassı, tek ve simetrik bir kemiktir.

Manubrium sterni, corpus sterni ve processus xiphoideus olmak üzere üç ana bölümden oluşur.

Üst ucunda incisura jugularis adlı çentik bulunur. Bu çentik yaklaşık olarak T2 vertebra seviyesine karşılık gelir.

Manubrium ile corpus arasındaki birleşim yeri angulus sterni olarak adlandırılır ve bu nokta T4 vertebra seviyesinde yer alır. Aynı zamanda ikinci kostanın sternuma tutunduğu seviyedir. Bu nedenle klinikte kostaların sayılmasında önemli bir kemiksel işaret noktasıdır.

Manubrium her iki tarafta clavicula ile eklem yapar (articulatio sternoclavicularis).

2. ila 7. kostaların kostal kıkırdak yapıları, corpus sterninin lateral kenarlarındaki kostal çentiklerle eklem yapar (articulationes sternocostales).

Processus xiphoideus morfolojisi oldukça değişkendir. Tek uçlu, çift uçlu hatta üç uçlu varyasyonlar görülebilir ve çoğu insanda 40 yaşından sonra corpus sterni ile kemikleşerek kaynaşır.

Sternum mezenkimden köken alır. Fetal yaşamın 6. haftasında iki taraflı sternal plak (sternal plate) yapıları tanımlanabilir. 9. haftada kostalar bu plakların lateral kenarları ile kaynaşır. Kıkırdak aşamasında sternum sürekli ve segmentli olmayan bir yapıdır. Kemikleşme merkezleri kranyokaudal yönde ortaya çıkar. Manubrium genellikle tek bir kemikleşme merkezinden, corpus sterni dört ayrı kemikleşme merkezinden (sternebra, sternebrae), processus xiphoideus ise tek bir merkezden kemikleşir. Doğumda sternum lateral grafide genellikle 4-5 ayrı kemikleşme merkezi olarak görünür. Bu durum çocuklarda normal bir varyasyondur ve konjenital kalp hastalığı veya kemik displazisi ile karıştırılmamalıdır. Sternumun tamamen kemikleşmesi yaklaşık 21 yaşında tamamlanır, ancak sternebra'lar arasındaki füzyon çizgileri 25 yaşından sonra bile varlığını sürdürebilir.

Sternum yassı kemik yapısındadır. Dışta substantia compacta, içte substantia spongiosa bulunur. Sternumun kemik iliği, yetişkinlerde medulla ossium rubra (kırmızı kemik iliği) içeren başlıca bölgelerden biridir ve hematopoez için aktif bir merkez olma özelliğini korur. Bu nedenle klinikte sternal ponksiyon (sternal puncture) yapılarak kemik iliği örneklemesi gerçekleştirilir.

Sternumun mikro damar yapısı, yenidoğan ve küçük bebeklerde özeldir. Kıkırdak kanalı aracılığıyla damarlar kıkırdak içine girerek kemikleşme merkezinin oluşumunu sağlar. Damar olayları kemikleşmeden önce gerçekleşir ve hematopoezisin gelişimi de damar yapılarının oluşumunu takip eder.

İzole sternum fraktürleri (sternal fractures) genellikle benigndir ve konservatif tedavi ile iyileşir. Ancak çoklu travma hastalarında eşlik eden yaralanmaların taranması gerekir. Sternum fraktürünün değerlendirilmesinde kilit nokta, nadir görülen blunt cardiac injury (künt kardiyak yaralanma) olasılığının dışlanmasıdır. Tüm şüpheli hastalara girişte EKG çekilmeli, EKG anormalse sürekli monitörizasyon ve kardiyoloji konsültasyonu sağlanmalı; EKG normalse Troponin I düzeyi ölçülmeli ve her ikisi de normal olduğunda künt kardiyak yaralanma büyük ölçüde dışlanabilir.

Kararsız sternum fraktürleri (unstable sternal fractures), ciddi deplasman, semptomatik yanlış kaynama (malunion) veya kaynamama (nonunion) durumlarında cerrahi fiksasyon düşünülebilir. Plak fiksasyonu güvenli ve etkili bir yöntemdir, ancak kardiyak öyküsü olan ve gelecekte sternotomi (sternotomy) gerekebilecek hastalarda T-plak kullanımından kaçınılmalıdır.