dışkı maddelerinin bağırsaklarda hızlı hareket etmesi sonucu su, besin öğeleri ve elektrolitlerin emiliminin azalması ve anormal sıklıkta sulu dışkı atılması

Çoğu kişi için ishal, bağırsak hareketlerinin sıklığının artması veya kıvamının azalması anlamına gelir. Ancak tıbbi tanım bundan daha kesindir. Birçok gelişmiş ülkede, ortalama bağırsak hareketi sayısı günde üçtür. Ancak araştırmacılar, ishalin en iyi şekilde dışkı ağırlığındaki artışla ilişkili olduğunu bulmuşlardır. Günde 10 oz (300 g) üzerindeki dışkı ağırlıkları genellikle ishali gösterir. Bu durum, normalde dışkı maddelerinin %60-85'ini oluşturan fazla su miktarından kaynaklanmaktadır. Bu şekilde, gerçek ishal, sadece bağırsak hareketlerinin sayısında artışa (hiperdefekasyon) veya inkontinansa (bağırsak içeriğinin istemsiz kaybı) neden olan hastalıklardan ayırt edilir.

Bir veya iki hafta süren ishale akut diyare denirken, 2 veya 3 haftadan uzun süren ishale kronik diyare denir.

Viral ve bakteriyel enfeksiyonlar, akut diyarenin en yaygın nedenleridir.

Çoğu durumda, akut enfeksiyöz diyare hafif ve sınırlı bir rahatsızlıktır. Ancak, dünya çapında akut enfeksiyöz ishal, yılda beş milyondan fazla ölüme neden olarak büyük bir etkiye sahiptir. Ölümlerin çoğu gelişmekte olan ülkelerde beş yaşın altındaki çocuklar arasında görülse de, gelişmiş ülkelerde bile etkisi oldukça büyüktür. Örneğin, Amerika Birleşik Devletleri'nde her yıl 250.000'den fazla kişi bu rahatsızlık nedeniyle hastanelere yatırılmaktadır. Hızlı tanı ve uygun tedavi, bu yıkıcı hastalıklarla ilişkili acıların çoğunu önleyebilir.

Kronik diyare de sağlık, sosyalve ekonomik refah üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Çölyak hastalığı, iltihaplı bağırsak hastalığı ve diğer uzun süreli ishal hastalıkları olan hastalar, büyüme ve bağışıklığı azaltan beslenme yetersizlikleri geliştirir. Bu durumlar sosyaletkileşimi etkiler ve birçok çalışma saatinin kaybedilmesine neden olur.

Diyare, kolondan bu organın emebileceğinden daha fazla sıvı geçmesi nedeniyle oluşur. Kural olarak, kolon günlük olarak gerekli olan sıvının birkaç katını emebilir. Ancak, bu yedek kapasite aşıldığında diyare oluşur.

Diyare, sıvıların aşırı üretimine yol açan veya sıvıların emilimini engelleyen enfeksiyonlar veya hastalıklar nedeniyle oluşur. Ayrıca, yağlar ve safra asitleri gibi kolondaki bazı maddeler su emilimini engelleyerek ishale neden olabilir. Buna ek olarak, kolonun içinden maddelerin hızlı geçişi de aynı etkiye neden olabilir.

Diyare ile ilgili hastalıkların semptomları genellikle ateş, mide bulantısı, kusma ve karın ağrısı gibi gastrointestinal sistemdeki herhangi bir hasarla ilişkili semptomlardır. Diyareye neden olan hastalığa bağlı olarak bu semptomların tümü veya hiçbiri görülmeyebilir. Bağırsak hareketlerinin sayısı değişebilir; günde 20 veya daha fazla olabilir. Bazı hastalarda dışkıda kan veya irin bulunur. Bağırsak hareketleri zor olabilir veya sindirilmemiş gıda maddeleri içerebilir.

Akut diyarenin en yaygın nedenleri enfeksiyonlar (gezgin ishalinin nedeni), gıda zehirlenmesi ve ilaçlardır. İlaçlar, özellikle antibiyotikler ve antasitler, sık görülen ve genellikle göz ardı edilen bir nedendir. Daha az sıklıkla, bazen zayıf emilebilir maddeler içeren çeşitli şekersiz gıdalar diyareye neden olur.

Kronik diyare, genellikle akut diyarenin nedenleri ile aynı nedenlerden (enfeksiyonlar, ilaçlar vb.) kaynaklanır. Sadece semptomlar daha uzun sürer. Bazı enfeksiyonlar kronik hale gelebilir. Bu durum, çoğunlukla parazit enfeksiyonlarında (Giardia gibi) veya hastaların bağışıklık sisteminde değişiklik olduğunda (AİDS) görülür.

Kronik diyarenin yaygın nedenleri:

AİDS

Kolon kanseri ve diğer bağırsak tümörleri

Endokrin veya hormonal anormallikler (tiroid, diabetes mellitus vb.)

Gıda alerjisi

İnflamatuar bağırsak hastalıkları

Laktoz intoleransı

Malabsorpsiyon sendromları (Çölyak hastalığı ve Whipple hastalığı)

diğer (alkol, mikroskobik kolit, radyasyon, cerrahi)